کد خبر : 2733

تاریخ انتشار : ۱۳۹۳/۱۰/۰۲ زمان : ۱۱:۳۱

پایان عمر زمین چگونه است؟

به نقل از آخرین شماره مجله تایم / ترجمه : بهروز بهرامی دیروز و امروز علم نجوم در گذشته در آسمانها همواره به دنبال کشف ستاره های جدید و یا زندگی در کرات دوردست بوده است و اضطرابها و نگرانیهای ما فقط در حمله موجودات آسمانی به زمین خلاصه می‌شده است، اما اکنون پژوهشگران فضایی […]

به نقل از آخرین شماره مجله تایم / ترجمه : بهروز بهرامی

دیروز و امروز

علم نجوم در گذشته در آسمانها همواره به دنبال کشف ستاره های جدید و یا زندگی در کرات دوردست بوده است و اضطرابها و نگرانیهای ما فقط در حمله موجودات آسمانی به زمین خلاصه می‌شده است، اما اکنون پژوهشگران فضایی با ابزار و وسائل فوق مدرن و تحلیلهای رایانه ای، ناگهان با پدیده وحشت‌آور دیگری مواجه شدند. پدیده ای که بر خلاف موجودات آسمانی و کرات دوردست، بسیار ملموس و بسیار واقعی است. واقعیت آن است که فاصله بین کرات منظومه شمسی به شکل هشداردنده ای پر شده است از شهابها و سنگهای عظیم آسمانی که بدون روش و محور خاصی در حرکت هستند و هر لحظه بر سطح یکی از کرات، همچون بلایی فرود می‌آیند. آخرین آنها شهاب شومیکر بود که بر سطح عظیم ترین کره در منظومه شمسی یعنی مشتری فرود آمد و با قدرتی معادل پنجاه بمب اتمی چنان تخریبی به به بار آورد که با چشم غیرمسلح نیز قابل مشاهده است. شهابها و ستاره های دنباله دار در واقع بقایای دورانی هستند که کرات منظومه شمسی شکل می‌گرفت و بر اثر انفجرهای فضایی قطعات عظیم سنگ در آسمان باقی ماندند. اینان را اکنون پژوهشگران فضایی بر دو قسم دانسته اند: آستروئیدها و ستاره های دنباله دار.

 

شهاب یا آستروئید

شهاب، یک توده سنگ فشرده است که در داخل منظومه شمسی وجود دارد و به آن آستروئید هم می‌گویند. بزرگترین شهاب موجود سرس نام دارد که قطر آن ۹۴۰ کیلومتر تخمین زده شده است. بیشتر آستروئیدها در فضای میان مریخ و مشتری در حرکت هستند که نام این فضا را کمربرند آستروئیدی گذاشته اند. کل آستروئیدها د رمنظومه خورشیدی روی هم رفته یک میلیون آستروئید تخمین زده اند.

 

ستاره دنباله دار

ستاره های دنباله دار در فاصله بیسشتری از خورشید ایجاد شده اند. طول آنها به اندازه کرات دیگر منظومه خورشیدی است. نکته جالب زمانی است که اینم ستاره ها از نزدیکی خورشید عبود می‌کنند و از آنجا که قسمتی از آنها تبدیل به گار می شود دنباله عظیمی از ذرات غبار به دنبال خود به راه می‌اندازند که برخی اوقات میلیونها کیلومتر در فضا امتداد می‌یابد.

 

برخورد با زمین

اما آنچه که ذهن پژوهشگران علوم فضایی را به خود مشغول کرده است افزایش بی رویه برخورد آستروئیدها به زمین است. هم اکنون در حدود سی هزار آستروئید به زمین برخورد می‌کند که گودالهای از خود به جای می‌گذارند . اکنون اکثرا به نواحی صحرایی برخورد می‌کنند. زنگ خطری که اکنون به صدا در آمده این است که هم اکنون۶۰۰ آستروئید در نزدیکیهای زمین وجود دارند که هر یک بیش از یک کیلومتر قطر دارند و آستروئیدی که این اندازه داشته باشد می‌تواند خود یه قاره را از صفحه زمین محو کند. همچنین گفته می‌شود که حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ آستروئید دیگر نیز در نزدیکی زمین وجود دارند که هنوز کشف نشده اند اما پژوهشگران معتقدند که تنها عامل زمان تعیین کننده است یعنی این موضوع که یک آستروئید عظیم به زمین برخورد می‌کند یک امر حتمی به شمار می‌رود و فقط تاریخ دقیق آن هنوز بر انسان ناشناخته است. شاهد این امر در اطراف منظومه شمسی پراکنده شده است و دوره های زمین شناسی کره زمین که ناگهان در مدت کوتاهی در ملیارها سال پیش دچار نوسان شدید در دمای خود شده بود. خود اصابت آستروئید را به زمین تأیید می‌کند. به احتمال قوی انقراض دایناسورها و حیوانات عظیم‌الجثه و همچنین گونه های گیاهی که میلیونها سال پیش بر روی زمین ایجاد شده بودند بر اثر برخورد آستوئیدها بوده است. اکنون در این گزارش شما می‌توانید در دو سوی صفحه برخی از بزرگترین برخوردهای شهاب سنگ ها به زمین را در طول تاریخ مشاهده کنید.

 

چه باید کرد

هر یک از آستروئیدهایی که ذکر شد اگر امروز با کره زمین برخورد کنند بدون تردید باعث نابودی بخشی از کره زمین شده و تغییرات جوی انکارناپذیری را در سرتاسر زمین باعث خواهدشد. یکی از نتایج حتمی چنین برخوردی انقراض نسل بشر خواهدبود. اخیراً هم برخورد یک آستروئید تقریبا به سطح مشتری که حفره ای به اندازه کره ماه بر سطح آن ایجاد کرد بیشتر کارشناسان را به اضطراب انداخته است، چراکه این برخورد به معنای آن است که یکسری برخورد دیگر به سطح کرات منظومه شمسی در زمان کوتاهی به دنبال آن اتفاق می‌افتد. اکنون پژوهشگران به این فکر افتاده اند که روش دفاعی ویژه ای برای چنین برخوردهایی پیدا کنند چراکه برخورد را پدیده ای حتمی می‌پندارند. روشهای دفاعی که بتواند رد برابر قدرت چنین برخوردهایی ایستادگی کند باید مانند آنها قدرتند و مهیب باشند. به همین دلیل اولین سلاحی که بشر با چنین افرادی در دست دارد همان سلاح اتمی است. اگر کلاهکهای اتمی با قدرت بیشتر یا معادل تخریبی‌ای که آستروئیدها هنگام برخود ایجاد می‌کنند در فاصله مناسبی از کره زمین به سوی آنها شکلیک شود آنگاه این احتمال وجود دارد که آستروئید در فضا نابود شده و به جو زمین قدم نگذارد. البته روشای دیگری نیز مانند شلیک راکت یا حتی تخلیه مناطق برخورد نیز پیشنهاد شده است اما هیچ یک از کارایی لازم مانند قدرت اتمی برخوردار نیست. به این ترتیب به نظر می‌رسد که سرانجام بشر راهی مناسب و پرفایده برای استفاده از سلاح‌های اتمی پیدا کرده است.

 

آیا امکان بقا وجود دارد؟

در تاریخ کره زمین از آغاز شکل گیری تا کنون حداقل ۵ دوره انقراض کامل وجود داشته است که آخرین آنهاعنصر دایناسورها بوده است اما هربار به نوعی زندگی امکان بقا پیدا کرد و به تکامل گرایید . پس در صورت یک برخورد فاجعه آمیز دیگر زندگی به شکلی ادامه خواهدیافت اما پیش بینی اینکه چه وجودات یا گیاهانی نابود شده و چه انواع و گونه هایی امکان بقا پیدا خواهندکرد بسیار مشکل است. یک واقعیت انکارناپذیر وجود دارد و آن این است که در صورت یک برخورد بزرگ به احتمال قوی اشعه و نور خورشید برای مدتی به زمین نخواهدرسید. چراکه اطراف کره زمین را تا هزاران کیلومتر خاک و غبار فرا خواهدگرفت. حال بدون فتوسنتز که همانا تأثیر نور خورشید در به وجود آمدن گیاهان است زنجیره غذایی روی زمین و همچنین بخشها و سطوح بالایی آب اقیانوسها و دریاها دچار اضمحلال خواهدشد. البته شاید دانه های گیاهی بتوانند جان سالم به در برنداما آنها هم باید پروسه تولید را از ابتدا آغاز کنندکه خود هزاران سال به طول می‌انجامد. در این میان مرده خوارهای کوچک مانند موش یا سوسک امکان دارد که بتوانند خود را با شرایط جدید روی زمین وفق دهند. همچنین زندگی در اعماق اقیانوسها در اطراف مراکز تولید آب گرم نیز ادامه خواهدیافت. اما انقراض نسلهای بزرگتر مثل انسان حتمی به نظر می‌رسد.

ارسال دیدگاه